जेएनएन, मुंबई. Maharashtra Loan Waiver Scheme 2026: राज्य सरकारच्या महत्त्वाकांक्षी पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना 2026 अंतर्गत पात्र शेतकऱ्यांना कर्जमाफीचा लाभ देण्याची प्रक्रिया सुरू झाली आहे. योजनेच्या पहिल्या टप्प्यात राज्यातील 16 लाख 96 हजार 201 शेतकऱ्यांचा समावेश करण्यात आला असून, त्यापैकी सुमारे चार लाख शेतकऱ्यांचे आधार प्रमाणीकरण पूर्ण झाले आहे. मात्र, पात्र असूनही काही शेतकऱ्यांची नावे यादीत दिसत नसल्याने किंवा कर्जमाफीचा लाभ मिळत नसल्याने संभ्रम निर्माण झाला आहे.

अशा परिस्थितीत संबंधित शेतकऱ्यांनी घाबरून न जाता प्रथम आपल्या कर्ज खात्याची आणि योजनेतील नोंदींची पडताळणी करणे आवश्यक आहे. योजनेतील माहितीमध्ये त्रुटी असल्यास संबंधित बँक, प्राथमिक कृषी पतपुरवठा सहकारी संस्था किंवा जिल्हा स्तरावरील सहकार विभागाकडे तक्रार करता येणार आहे. 

राज्य सरकारने 2 जून 2026 रोजी या योजनेला मंजुरी दिली असून, पात्र थकबाकीदार शेतकऱ्यांना ठरावीक अटींनुसार ₹2 लाखांपर्यंत कर्जमुक्तीचा लाभ देण्यात येणार आहे. नियमित कर्जफेड करणाऱ्या पात्र शेतकऱ्यांसाठी ₹50 हजारांपर्यंत प्रोत्साहनपर लाभाचीही तरतूद करण्यात आली आहे. 

पात्र असूनही नाव यादीत नसल्यास काय करावे? 

कर्जमाफीसाठी पात्र असल्याचा विश्वास असतानाही शेतकऱ्याचे नाव लाभार्थी यादीत नसल्यास सर्वप्रथम संबंधित बँकेच्या शाखेशी संपर्क साधावा. बँकेकडे शेतकऱ्याच्या कर्ज खात्याची माहिती, कर्जाची रक्कम, थकबाकी, कर्जाची तारीख आणि इतर आवश्यक नोंदी तपासल्या जातील.

शेतकऱ्याने बँकेत जाऊन पुढील बाबींची खात्री करून घ्यावी—

    • कर्ज खाते योजनेच्या पोर्टलवर अपलोड झाले आहे का?
    • कर्ज खात्याशी आधार क्रमांक योग्य प्रकारे जोडलेला आहे का?
    • आधार प्रमाणीकरण पूर्ण झाले आहे का?
    • अॅग्रीस्टॅकवर शेतकऱ्याची नोंदणी झाली आहे का?
    • नाव, आधार क्रमांक, कर्ज खाते किंवा जमिनीच्या नोंदींमध्ये काही तफावत आहे का?
    • कर्ज योजनेच्या निश्चित कालावधी आणि इतर पात्रता निकषांमध्ये बसते का?

    योजनेचा लाभ घेण्यासाठी पात्र शेतकऱ्यांचे आधार प्रमाणीकरण आणि अॅग्रीस्टॅकवरील नोंदणी अनिवार्य करण्यात आली आहे. त्यामुळे ही प्रक्रिया अपूर्ण असल्यास लाभ मिळण्यास विलंब होऊ शकतो.  

    तक्रार कुठे करावी? 

    पात्र असूनही कर्जमाफीचा लाभ मिळाला नसल्यास शेतकऱ्यांनी प्रथम संबंधित बँक शाखा किंवा ज्या संस्थेमार्फत पीककर्ज घेतले आहे त्या प्राथमिक कृषी पतपुरवठा सहकारी संस्थेकडे लेखी तक्रार करावी. 

    बँक स्तरावर प्रश्न सुटला नाही तर संबंधित जिल्ह्यातील सहकार विभागाच्या कार्यालयात, जिल्हा उपनिबंधक किंवा संबंधित सहकारी संस्थांच्या कार्यालयात अर्ज सादर करता येईल. तक्रार देताना अर्जाची पोहोच किंवा स्वीकाराची नोंद घेणे महत्त्वाचे आहे. 

    तक्रारीसोबत पुढील कागदपत्रे जोडावीत —

    • आधार कार्डाची प्रत
    • बँक पासबुकची प्रत
    • पीककर्ज खात्याचा तपशील
    • कर्ज मंजुरी किंवा कर्ज खाते क्रमांक
    • कर्जाची थकबाकी दर्शविणारे बँकेचे प्रमाणपत्र किंवा उतारा
    • सातबारा उतारा आणि आवश्यक असल्यास इतर जमिनीची कागदपत्रे
    • अॅग्रीस्टॅक नोंदणीचा तपशील
    • लाभार्थी यादीत नाव नसल्याचा किंवा कर्जमाफी न मिळाल्याचा तपशील

    तक्रार करताना ही काळजी घ्या

    शेतकऱ्यांनी तक्रार अर्जात आपले पूर्ण नाव, गाव, तालुका, जिल्हा, आधार क्रमांकाचे केवळ आवश्यक तपशील, बँकेचे नाव आणि कर्ज खाते क्रमांक स्पष्टपणे नमूद करावा. कर्जमाफीसाठी आपण पात्र का आहोत, हे थोडक्यात नमूद करून संबंधित नोंदींची पडताळणी करण्याची विनंती करावी.