एंटरटेनमेंट डेस्क, नवी दिल्ली. प्रसिद्ध गायिका आशा भोसले यांचे 12 एप्रिल रोजी निधन झाले. वयाच्या 92 व्या वर्षी मुंबईच्या ब्रीच कँडी रुग्णालयात त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला. त्यांच्या मृत्यूचे कारण अनेक अवयव निकामी होणे असल्याचे सांगितले जात आहे.
आशा यांनी 800 हून अधिक चित्रपटांमध्ये गायली गाणी
आशा भोसले यांचा जन्म 8 सप्टेंबर 1933 रोजी एका प्रतिष्ठित कुटुंबात झाला. त्यांनी 800 हून अधिक चित्रपटांसाठी 12,000 हून अधिक गाणी गायली आहेत. संगीत इतिहासात सर्वाधिक गाणी रेकॉर्ड करणारी कलाकार म्हणून गिनीज बुक ऑफ वर्ल्ड रेकॉर्ड्सने त्यांची नोंद घेतली आहे. त्यांना दादासाहेब फाल्के पुरस्कार आणि पद्मविभूषण पुरस्कारानेही सन्मानित करण्यात आले आहे.
वडिलांकडून मिळाला वारसा
महाराष्ट्रातील संगीतप्रेमी मंगेशकर कुटुंबात जन्मलेल्या आशा, प्रसिद्ध गायिका लता मंगेशकर यांची धाकटी बहीण आहेत. कुटुंबाला आधार देण्यासाठी त्यांनी लहान वयातच चित्रपटांसाठी गाण्यास सुरुवात केली. महान गायिका लता मंगेशकर यांच्याप्रमाणेच, आशा यांनीही त्यांचे वडील दीनानाथ मंगेशकर यांच्याकडून शास्त्रीय संगीताचे प्रशिक्षण घेतले. पार्श्वगायनाकडे त्यांचा कल नैसर्गिक होता. त्यांनी 'चुनरिया' (1948) या चित्रपटातून आपल्या कारकिर्दीला सुरुवात केली, पण यशाच्या शिखरावर पोहोचायला त्यांना बराच काळ लागला.
पाश्चात्य शैलीतील गाण्यांनी तयार केली ओळख
जरी गझल, पॉप इत्यादी सर्व प्रकारची गाणी त्यांच्या गायन क्षमतेत असली तरी, कामुक आणि पाश्चात्य शैलीतील गाणी हे त्यांचे वैशिष्ट्य होते. झीनत अमानपासून ते उर्मिला मातोंडकरपर्यंत, त्यांनी ज्या प्रत्येक अभिनेत्रीसाठी गाणी गायली, तिला पडद्यावर अधिक आकर्षक बनवण्याची एक अनोखी प्रतिभा त्यांच्यात होती. त्यांच्या सुरुवातीच्या काळात, त्यांनी बहुतेक करून शमशाद बेगम, गीता दत्त किंवा लता यांच्यासोबत द्वंद्वगीते गायली.
पण 1957 साली त्यांना संगीत दिग्दर्शक ओ.पी. नय्यर यांच्यासोबत 'तुमसा नही देखा' आणि 'नया दौर' (1957) या चित्रपटांमधून मोठी संधी मिळाली. 1958 मध्ये प्रदर्शित झालेले त्यांचे तीन चित्रपट होते 'लाजवंती' (1959), 'हावडा ब्रिज' (1958) आणि 'चलती का नाम गाडी' (1958). या चित्रपटांमधील गाजलेल्या गाण्यांनी आशा यांना यशाच्या शिखरावर पोहोचवले. त्यानंतर, 1970 च्या दशकाच्या सुरुवातीपर्यंत त्या नय्यर यांच्या आवडत्या गायिका राहिल्या. त्यांनी एकत्र मिळून संगीताची जादू निर्माण केली, विशेषतः 'फिर वही दिल लाया हूँ' (1963), 'मेरे सनम' (1965), 'हमसाया' (1968) आणि 'प्राण जाए पर वचन ना जाए' (1974) या चित्रपटांमध्ये.
आशा भोसलेंना म्हणायचे पार्श्वगायनाची राणी
आशा यांनी कॅबरे गाणी, गझल, भजन आणि पॉप गाण्यांमधून स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. यामध्ये "दम मारो दम," "पिया तू अब तो आजा," "दिल चीज क्या है," "ये मेरा दिल," आणि "चुरा लिया है तुमने" या गाण्यांचा समावेश होता. 1960 च्या दशकाच्या अखेरीस, त्या त्यांच्या बहिणीनंतर दुसऱ्या क्रमांकाच्या सर्वात लोकप्रिय गायकांपैकी एक होत्या. 1990 च्या दशकापर्यंत दोन्ही बहिणी पार्श्वगायनाच्या राण्या म्हणून ओळखल्या जात होत्या.
आशा यांनी वयाच्या 16 व्या वर्षी गणपतराव भोसले यांच्याशी लग्न केले, पण नंतर त्यांचा घटस्फोट झाला. त्यानंतर त्यांनी संगीत दिग्दर्शक आर.डी. बर्मन यांच्याशी लग्न केले आणि दोघांनी मिळून दमदार संगीत दिले. त्यांच्या सर्वात मोठ्या हिट गाण्यांमध्ये हरे रामा हरे कृष्णा (1971), जवानी दिवानी (1972), प्रोसेशन ऑफ मेमरीज (1973) आणि हम किसी से कम नहीं (1977) यांचा समावेश होता.
या अभिनेत्रीला अनेक पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले आहे. त्यांना 2008 मध्ये पद्मविभूषण आणि 2000 मध्ये दादासाहेब फाळके पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. त्यांना सर्वोत्कृष्ट महिला पार्श्वगायिका म्हणून सात फिल्मफेअर पुरस्कारही मिळाले आहेत.
हेही वाचा - Asha Bhosale Passes Away: आवाजाच्या जादूगर आशा भोसले यांचे निधन, वयाच्या 92 व्या वर्षी घेतला अखेरचा श्वास
आशा या सुद्धा एक उद्योजिका
याशिवाय, आशा एक उद्योजिका म्हणूनही ओळखल्या जातात. संगीताव्यतिरिक्त, आशाजींना स्वयंपाकाची आवड होती. त्या स्वतः म्हणाल्या होत्या की, 'जर त्या गायिका नसत्या, तर त्या शेफ झाल्या असत्या'. त्यांनी 'आशाज' नावाची एक आंतरराष्ट्रीय रेस्टॉरंट साखळी सुरू केली. याची सुरुवात 2002 मध्ये दुबईतील वाफी सिटी मॉल येथून झाली आणि आता मध्य पूर्व (कुवेत, बहरीन) आणि यूके (बर्मिंगहॅम, मँचेस्टर) येथेही याची आऊटलेट्स आहेत. याशिवाय, त्या रिॲलिटी शोमध्ये परीक्षक म्हणूनही दिसल्या आहेत.
