धर्म डेस्क, नवी दिल्ली.Navratri 2026: शारदीय नवरात्रीचा पाचवा दिवस देवी दुर्गेचे पाचवे रूप असलेल्या माता स्कंदमातेला समर्पित आहे. या दिवशी माता राणीची पूर्ण विधी आणि भक्तीभावाने पूजा केली जाते. धार्मिक मान्यतेनुसार, माता स्कंदमातेची पूजा केल्याने जीवनात सुख आणि शांती लाभते. भक्तांना ज्ञान, बुद्धी आणि संतती प्राप्तीचा आशीर्वाद मिळतो. याव्यतिरिक्त, जीवनातील संकटे दूर करण्यासाठी माता स्कंदमातेची पूजा करणे विशेष फलदायी मानले जाते.
स्कंदमातेच्या पूजेसाठी शुभ वेळ, तिची पूजा पद्धत, नैवेद्य, आरती आणि पठण याबद्दल सविस्तर जाणून घेऊया.
पंचमी तिथी आणि शारदीय नवरात्री 2026 साठी शुभ वेळ
2026 मध्ये शारदीय नवरात्रीच्या पाचव्या दिवशी देवी स्कंदमातेची पूजा करण्यासाठी पंचमी तिथीला विशेष महत्त्व आहे. पूजा करताना शुभ वेळेचे पालन करणे चांगले मानले जाते.
- पंचमी तिथी प्रारंभ: 15 ऑक्टोबर, 2026, पहाटे 1:14 वाजता.
- पंचमी तिथी समाप्ती: 16 ऑक्टोबर, 2026 पहाटे 3:26 वाजता.
- अभिजीत मुहूर्त: सकाळी 11:49 ते दुपारी 12:35.
- ब्रह्म मुहूर्त: पहाटे 4:51 ते पहाटे 5:39
- अमृत काळ: रात्री 8:58 ते रात्री 10:45
देवी स्कंदमातेचे स्वरूप कसे आहे?
मा स्कंदमातेचे स्वरूप अत्यंत सुंदर आणि शांत आहे. त्यांना देवी पार्वतीचा अवतार मानले जाते. या स्वरूपात, देवी आपला पुत्र, भगवान स्कंद किंवा कार्तिकेय याला आपल्या मांडीवर घेऊन बसलेल्या असतात. भगवान स्कंद हे देवांचे सेनापती मानले जातात. म्हणूनच देवी पार्वतीला स्कंदमाता म्हणून ओळखले जाते.
देवीला चार हात आहेत. तिच्या दोन हातांमध्ये कमळाची फुले आहेत. एका हाताने ती भगवान स्कंदाच्या बालरूपाला कुरवाळते, तर दुसऱ्या हाताने ती आपल्या भक्तांना आशीर्वाद देते. ती कमळाच्या आसनावर बसलेली असते. म्हणूनच तिला पद्मासन देवी म्हणूनही ओळखले जाते.
देवी स्कंदमातेची कथा
पौराणिक श्रद्धेनुसार, जेव्हा जगात राक्षसांचे अत्याचार वाढू लागले, तेव्हा भगवान स्कंद, किंवा कार्तिकेय, यांनी देवांना त्यांच्या शक्तीपासून वाचवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. ते देवांच्या सैन्याचे सेनापती बनले आणि दुष्ट शक्तींविरुद्ध लढले.
भगवान स्कंदाची माता असल्याने, देवी पार्वतीला स्कंदमाता म्हटले जाते. देवीचे हे रूप प्रेम, शक्ती आणि धैर्याचे प्रतीक आहे. असे मानले जाते की जो भक्त खऱ्या मनाने माता स्कंदमातेची पूजा करतो, त्याला मातेसोबतच भगवान कार्तिकेयांचा आशीर्वादही मिळतो.
मा स्कंदमातेचे शक्तिशाली मंत्र
नवरात्रीच्या पाचव्या दिवशी पूजा करताना माता स्कंदमातेच्या मंत्रांचा जप करणे शुभ मानले जाते. तुम्ही हे मंत्र भक्तिभावाने म्हणू शकता.
बीज मंत्र:- ॐ अम् ह्रीं क्लीं स्कंदमातायी नमः।
सर्वसाधारण मंत्र:- ॐ देवी स्कंद मातयै नमः।
प्रार्थना मंत्र:- या देवी सर्वभूतेषु माँ स्कन्दमाता रूपेण संस्थिता। नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमस्तस्यै नमो नमः॥
मंत्र जाप करते समय मन को शांत रखें और माता का ध्यान करें।
माता स्कंदमातेला काय अर्पण करावे?
माता स्कंदमातेला केळे अर्पण करणे शुभ मानले जाते. पिवळ्या रंगाची मिठाई आणि इतर सात्विक पदार्थ देखील अर्पण केले जाऊ शकतात. पूजेदरम्यान स्वच्छता आणि भक्तीकडे विशेष लक्ष द्या. नैवेद्य अर्पण केल्यानंतर, तो प्रसाद म्हणून कुटुंबातील सदस्यांमध्ये वाटा.
माँ स्कंदमातेच्या पूजेचे फायदे
धार्मिक मान्यतेनुसार, माँ स्कंदमातेची पूजा केल्याने घरात आनंद, शांती आणि सकारात्मकता येते. भक्तगण देवीकडे ज्ञान, बुद्धी, धैर्य आणि संततीच्या सुखासाठी प्रार्थना करतात. तिच्या आशीर्वादाने कुटुंबात प्रेम आणि सलोखा वाढतो.
मा स्कंदमातेची पूजा कशी करावी?
नवरात्रीच्या पाचव्या दिवशी, सकाळी लवकर उठून स्नान करा आणि स्वच्छ वस्त्रे परिधान करा. पूजास्थळ स्वच्छ करून मा स्कंदमातेची मूर्ती किंवा चित्र स्थापित करा. देवीला फुले, तांदळाचे दाणे, रोली आणि केळी अर्पण करा. त्यानंतर, मंत्रोच्चार करून दुर्गा आरती करा.
शेवटी, कुटुंबातील सर्वांच्या सुख, समृद्धी आणि कल्याणासाठी देवीकडे प्रार्थना करा. माता स्कंदमातेची पूजा आपल्याला प्रेम, संयम आणि धैर्याने जीवनातील अडचणींना सामोरे जाण्याची प्रेरणा देते.
हेही वाचा: Saptashrungi Devi Temple: देवी दुर्गेचे 18 हातांचे रूप, सतीच्या हाताची आख्यायिका; वाचा सप्तशृंगी मंदिराचे धार्मिक महत्त्व
Disclaimer: या लेखात नमूद केलेले उपाय/फायदे/सल्ला आणि विधाने केवळ सामान्य माहितीसाठी आहेत. दैनिक जागरण आणि जागरण न्यू मीडिया या विशेष लेखातील मजकुराचे समर्थन करत नाहीत. या लेखातील माहिती विविध स्रोत/ज्योतिषी/पंचांग/प्रवचने/श्रद्धा/धार्मिक ग्रंथ/दंतकथा यांमधून संकलित करण्यात आली आहे. वाचकांना विनंती आहे की, त्यांनी या लेखाला अंतिम सत्य किंवा दावा मानू नये आणि स्वतःच्या विवेकबुद्धीचा वापर करावा. दैनिक जागरण आणि जागरण न्यू मीडिया अंधश्रद्धेच्या विरोधात आहेत.
