पुणे. PCMC Mayor: राज्यातील महापौरपदासाठी आरक्षण सोडत गुरुवारी काढण्यात आली. पिंपरी-चिंचवड महानगरपालिकेच्या (पीसीएमसी) महापौरपदाची जागा खुल्या प्रवर्गासाठी जाहीर झाली आहे. पिंपरी चिंचवडमध्ये भारतीय जनता पार्टीला स्पष्ट बहुमत असल्याने महापौर भाजपचाच होणार हे निश्चित आहे. त्यामुळे भाजप महापौरपदासाठी तीव्र राजकीय हालचाली सुरू झाल्या असून इच्छुकांनी जोरदार लॉबिंग करण्यास सुरूवात केली आहे. नुकत्याच पार पडलेल्या निवडणिकीत भाजपने पिंपरी-चिंचवड महापालिकेतील एकूण 128 जागांपैकी 84 जागा जिंकून निर्णायक जनादेश मिळवला आहे.

भाजपला प्रचंड बहुमत मिळाल्याने पुढील महापौर या पक्षाचाच असेल हे निश्चित आहे. तथापि, महापौर पद खुल्या प्रवर्गासाठी खुले झाल्याने इच्छुकांची संख्या लक्षणीयरीत्या वाढली आहे, ज्यामुळे वरिष्ठ नगरसेवक आणि पक्षाच्या वरिष्ठ पदाधिकाऱ्यांमध्ये तीव्र अंतर्गत स्पर्धा आणि रस्सीखेच सुरू झाली आहे. 

पिंपरी-चिंचवडचे महापौरपद खुला प्रवर्ग, इतर मागासवर्गीय (ओबीसी) आणि अनुसूचित जमाती (एसटी) प्रवर्गातील नगरसेवकांकडे राहिले आहे. माजी महापौरांमध्ये प्रकाश रेवाळे (ओबीसी), मंगला कदम (ओबीसी), डॉ. वैशाली घोडेकर (ओबीसी), अपर्णा डोके (ओबीसी), योगेश बहल (ओपन), मोहिनी लांडे (ओपन महिला), शकुंतला धराडे (एसटी), नितीन काळजे (ओबीसी), राहुल जाधव (ओबीसी) आणि उषा ढोरे (ओपन महिला) यांचा समावेश आहे.

पिंपरी चिंचवडचे महापौरपद अनुसूचित जाती प्रवर्गासाठी आरक्षित केले जाऊ शकते, अशी अटकळ निवडणूक जाहीर झाल्यापासून बांधली जात होती, कारण अलिकडच्या काळात या प्रवर्गासाठी ते राखीव राहिलेले नव्हते. मात्र महापौर पदाच्या आरक्षण सोडतीत हे पद खुल्या प्रवर्गासाठी जाहीर झाल्याने इच्छुकांनी संख्या वाढली अन् भाजप नेतृत्वासमोर अनेक प्रबळ दावेदारांमधून एकाची निवड करणे मोठे आव्हान निर्माण झाले.

भाजपने पिंपरी चिंचवडमधील आपले वर्चस्व कायम ठेवत सलग दुसऱ्यांना महापालिकेची सत्ता मिळवली आहे. 2017 मध्ये पक्ष पहिल्यांदा सत्तेवर आल्यानंतर भोसरी विधानसभेतील प्रभागातील नगरसेवकांनी महापौरपद भुषवले होते. पहिल्या अडीच वर्षाच्या टर्मसाठी नितीन काळजे आणि राहुल जाधव दोघांनी 15-15 महिने महापौरपद भुषवले. दोघांनीही ओबीसी प्रवर्गांतर्गत महापौरपद भुषवले. दोघेही आमदार महेश लांडगे यांचे समर्थक आहे. त्यानंतर पुढच्या टर्मसाठी ओपन महिला प्रवर्गातंर्गत चिंचवड विधानसभा मतदारसंघातील दिवंगत आमदार लक्ष्मण जगताप यांच्या समर्थक उषा ढोरे यांनी हे पद भूषवले. यावेळी महापौरपदाची धुरा भोसरीत परत येऊ शकते, असे राजकीय निरीक्षकांचे मत आहे.

पिंपरीच्या महापौरपदाचे प्रमुख दावेदार -

    शत्रुघ्न काटे, राहुल काटे, रवि लांडगे, शीतल शिंदे, शैलजा मोरे, राजू मिसाळ आदि आहे.  खुल्या प्रवर्गातील आरक्षणामुळे जोरदार लॉबिंग सुरू झाले आहे. प्रमुख दावेदारांमध्ये भाजपचे पिंपरी चिंचवड शहराध्यक्ष शत्रुघ्न काटे यांचा समावेश आहे. गेल्या वर्षी चिंचवडमधून महाराष्ट्र विधानसभेच्या निवडणुकीत त्यांना तिकीट नाकारण्यात आले होते, परंतु त्यानंतर त्यांनी पिंपरी महानगरपालिकेच्या निवडणुकीत पक्षाला विक्रमी विजय मिळवून देण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली. सलग तिसऱ्यांदा निवडून आलेले काटे यांनी ओबीसी प्रवर्गासाठी राखीव असलेल्या प्रभाग क्रमांक 28 (पिंपळे सौदागर) मधील अ मतदारसंघातून राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे (एनसीपी) उमेश काटे यांचा मोठ्या फरकाने पराभव केला.

    आणखी एक प्रबळ दावेदार रवी लांडगे आहेत, जे भोसरी परिसरातून सलग दुसऱ्यांदा बिनविरोध निवडून आले आहेत, हा एक विक्रम म्हणावा लागेल. त्यांच्या कुटुंबाची भाजपशी असलेली दीर्घकाळची निष्ठा, त्यांचा अनुभव आणि आमदार महेश लांडगे यांच्याशी असलेली जवळीक यामुळे त्यांचा महापौरपदाचा दावा आणखी बळकट होत आहे. विशेषतः जर महापौरपद भोसरी मतदारसंघात परत आले तर त्यांचे पारडे जड मानले जाते. रवी लांडगे हे ओबीसी प्रवर्गासाठी राखीव असलेल्या प्रभाग क्रमांक 6 (धावडे वस्ती-सद्गुरु नगर) च्या सीट बी मधून निवडून आले होते.

    भाजपच्या चिन्हावर सलग तिसऱ्यांदा निवडून आलेल्या शीतल शिंदे यांनाही एक प्रमुख दावेदार म्हणून पाहिले जाते.

    त्या एक ज्येष्ठ नगरसेवक आहेत ज्यांचे त्यांच्या क्षेत्रावर चांगले नियंत्रण आहे. त्यांना अनेकदा एक निष्ठावंत म्हणून ओळखले जाते ज्यांना त्यांच्या अनुभवाच्या अनुषंगाने अद्याप संधी मिळालेली नाही. त्यांनी ओबीसी महिलांसाठी राखीव असलेल्या वॉर्ड क्रमांक 19 (एम्पायर इस्टेट-आनंद नगर) च्या सीट बी मधून विजय मिळवला.

    वाकड-थेरगाव भागातून सलग चार वेळा नगरसेवक झालेले आणि सुप्रसिद्ध कलाटे कुटुंबातील सदस्य राहुल कलाटे हे आणखी एक चर्चेत असलेले नाव आहे. चिंचवडमधून अनेक वेळा विधानसभा निवडणूक लढवल्यानंतर, कलाटे यांच्याकडे ज्येष्ठता आणि निवडणूक अनुभव आहे. तथापि, महापालिका निवडणुकीपूर्वी भाजपमध्ये उशिरा प्रवेश करणे आणि निगडी प्राधिकरणसारख्या भागातील पक्षातील जुन्या कार्यकर्त्यांकडून होणारा विरोध त्यांच्या मार्गात अडथळा ठरू शकतो. त्यांनी सामान्य वर्गासाठी राखीव असलेल्या प्रभाग क्रमांक २५ (पुनावळे-ताथवडे) च्या ब प्रभागातून विजय मिळवला आणि प्रभागात संपूर्ण भाजप पॅनेलला विजय मिळवून दिला.

    माजी उपमहापौर शैलजा मोरे देखील 2017 मध्ये नियुक्त झालेल्या उपमहापौरांमध्ये आहेत, जरी त्या पहिल्यांदाच नगरसेवक असल्या तरी, आता त्या दोन वेळा निवडून आलेल्या प्रतिनिधी आहेत आणि त्यांना प्रशासकीय अनुभव आहे. मोरे यांनी सर्वसाधारण महिला वर्गासाठी राखीव असलेल्या प्रभाग क्रमांक 15 (निगडी-प्राधिकरण) च्या सीट ब मधून विजय मिळवला.

    याच भागातील आणखी एक उमेदवार राजू मिसाळ आहेत, जे तीन वेळा नगरसेवक राहिले आहेत आणि त्यांनी ओबीसी प्रवर्गासाठी राखीव असलेल्या प्रभाग क्रमांक 15 (निगडी-प्राधिकरण) च्या अ मतदारसंघातून विजय मिळवला आहे. राष्ट्रवादी काँग्रेसचे माजी नेते आणि एकेकाळी उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांचे जवळचे सहकारी असलेले मिसाळ यांनी अलिकडच्या निवडणुकीपूर्वी भाजपमध्ये प्रवेश केला. ते 2012 आणि 2017 मध्ये राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या तिकिटावर आणि 2026 मध्ये भाजपच्या तिकिटावर नगरसेवक म्हणून निवडून आले आहेत. 

    महापौर पदाचे आरक्षण आता खुले झाल्याने पक्ष नेतृत्व पिंपरी-चिंचवडच्या पुढील महापौराची निवड करण्यापूर्वी निष्ठा, अनुभव, जातीय समीकरणे आणि मतदारसंघातील वर्चस्व यांचा विचार करत आहे. त्यामुळे भाजपमधील राजकीय हालचाली आणखी तीव्र होण्याची अपेक्षा आहे.

    यांच्यासोबतच विद्यमान उपमहापौर तुषार हिंगे, आमदार शंकर जगताप यांचे निकटवर्तीय ज्ञानेश्वर ऊर्फ माऊली जगताप तसेच प्रभाग क्रमांक 19 मधील मंदार देशपांडे यांच्या नावांची जोरदार चर्चा आहे. महापौरपदासाठीचा अंतिम निर्णय पक्षश्रेष्ठींकडून होणार असून, पुढील काही दिवसांत नावावर शिक्कामोर्तब होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.