मुंबई. छत्रपती शिवाजी महाराज आंतरराष्ट्रीय विमानतळाने (CSMIA) आपल्या प्रस्तावित टर्मिनल 1 (T1) पुनर्विकासाच्या कलात्मक प्रतिमा शेअर केल्या आहेत, ज्या एका आधुनिक, प्रवासी-केंद्रित टर्मिनलचा दृष्टिकोन रेखाटतात जे मुंबईच्या सांस्कृतिक ओळखीला प्रतिबिंबित करते.
एयरपोर्ट एयरलाईन ऑपरेटर्स कमिटी (AOC) सोबत झालेल्या बैठकीदरम्यान ही दृश्ये शेअर करण्यात आली. विमानतळाने स्पष्ट केले की या प्रतिमा प्रस्तावित टर्मिनलच्या स्थापत्यशास्त्रीय (architectural) दृष्टिकोनाचे प्रतिनिधित्व करतात आणि अंतिम डिझाइनचे अंतिम पूर्वदृश्य नाहीत.
1964 मध्ये सुरू झालेले, सध्याचे T1 त्याचे वय आणि संरचनात्मक सुरक्षेबाबतच्या चिंतांमुळे बदलले जाणार आहे. विमानतळाच्या पुनर्विकास संक्षिप्त माहितीनुसार (brief), 2017 मधील स्ट्रक्टवेल आणि 2024 मधील आयआयटी बॉम्बेच्या स्वतंत्र ऑडिटने महत्त्वपूर्ण सुरक्षा आणि संरचनात्मक त्रुटी अधोरेखित केल्या आहेत.
नवीन टर्मिनलमध्ये मोठी प्रवासी क्षेत्रे, घरातील हिरवळ असेल
प्रस्तावित डिझाइनचे उद्दिष्ट जुन्या होत चाललेल्या टर्मिनलला एका आधुनिक प्रवेशद्वारात रूपांतरित करणे आहे, ज्यामध्ये प्रवाशांचे सुखासीनता, operational कार्यक्षमता आणि मुंबईच्या सांस्कृतिक वारशावर भर असेल.
कलात्मक प्रतिमा डिपार्चर कर्टसाइडवर एक पसरलेला प्रवेशद्वार, स्थानिक कला चित्रांचे (murals) वैशिष्ट्य असलेला एक प्रशस्त, नैसर्गिक प्रकाश असलेला चेक-इन हॉल आणि घरातील हिरवळ, प्रीमियम लाउंज आणि धावपट्टीकडे (runways) पाहणाऱ्या मोठ्या काचेच्या दर्शनी भागासह (facades) डिपार्चर प्रतीक्षा क्षेत्राची संकल्पना करतात.
अरायव्हल कर्टसाइडची संकल्पना एक उघडी, कलात्मक जागा म्हणून केली आहे ज्यामध्ये मुंबईच्या नैसर्गिक जैवविविधतेचा उत्सव साजरा करणारा एक मोठा फ्लेमिंगोचा पुतळा असेल.
प्रवासी हाताळणी क्षमता 20 दशलक्षांपर्यंत वाढणार
पुनर्विकास योजना प्रवासी प्रक्रियेच्या क्षमतेत आणि विमानतळाच्या पायाभूत सुविधांमध्ये मोठ्या वाढीची संकल्पना देखील करतात.
वार्षिक प्रवासी हाताळणी क्षमता 15 दशलक्ष प्रवासी प्रतिवर्ष वरून 20 दशलक्षपर्यंत 33 टक्क्यांनी वाढवण्याचा प्रस्ताव आहे. चेक-इन काउंटरची संख्या 74 वरून 109 पर्यंत वाढणार आहे, तर सुरक्षा तपासणी पायाभूत सुविधा 15 प्रवासी लेन आणि पाच ट्रान्सफर लेनपर्यंत विस्तारण्याची योजना आहे.
काँटॅक्ट स्टँड्स, जे प्रवाशांना थेट टर्मिनलवरून विमानात चढण्याची अनुमती देतात, ते सातवरून 25 पर्यंत वाढवण्याचा प्रस्ताव आहे. या योजनांमध्ये 12 ई-गेट्स देखील समाविष्ट आहेत, तर बॅगेज रिक्लेम बेल्टची संख्या पाचवरून 11 पर्यंत वाढणार आहे.
विमानतळ ऑपरेशन्स आणि अंतर्गत (domestic) प्रवासी वाहतुकीतील व्यत्यय कमी करण्यासाठी हा बदल टप्प्याटप्प्याने नियोजित आहे.
टर्मिनल 2 (T2) मधील G+3 नॉर्थ-वेस्ट पिअरचा विस्तार मार्च 2029 पर्यंत कार्यरत होण्याचे नियोजित आहे जेणेकरून अंतरीम अंतर्गत प्रवासी वाहतूक सामावून घेतली जाईल. बदलेले T1 डिसेंबर 2030 पर्यंत पूर्ण करण्याचे लक्ष्य आहे.
एकदा पुनर्विकास आणि त्याच्याशी संबंधित विस्तार योजना पूर्ण झाल्यानंतर, मुंबई विमानतळाची एकूण प्रवासी हाताळणी क्षमता दरवर्षी 65 दशलक्ष प्रवाशांपर्यंत पोहोचण्याची अपेक्षा आहे.
विमानतळाने सांगितले की, या कलात्मक प्रतिमा अधिक सुरक्षित आणि अधिक स्वागतार्ह टर्मिनलसाठी त्यांच्या दृष्टिकोनाला प्रतिबिंबित करतात, ज्यामध्ये आधुनिक पायाभूत सुविधा, प्रवासी अनुभव आणि मुंबईची सांस्कृतिक ओळख प्रस्तावित पुनर्विकासाच्या केंद्रस्थानी आहे.
