मुंबई. पारंपारिक लावणीच्या नावाखाली चित्रपटातील गाणी, डीजे संगीत आणि अश्लील नृत्यप्रकारांचा समावेश करून महिला कलाकारांचे कार्यक्रम गावोगावी आयोजित केले जात आहेत. याच्या अनेक तक्रारी प्राप्त झाल्यानंतर अशा कार्यक्रमासाठी योग्यता प्रमाणपत्र (Suitability Certificate) अनिवार्य करण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे.

महाराष्ट्र राज्य रंगभूमी प्रयोग परिनिरीक्षण मंडळाने (Stage Performance Censorship Board) पोलिसांना निर्देश दिले आहेत की, लावणी तसेच इतर लोककलांचे जाहीर कार्यक्रम आयोजित करताना आयोजकांनी मंडळाचे पात्रता प्रमाणपत्र सादर करणे बंधनकारक असेल. दिवसेंदिवस लोकप्रिय होत चाललेल्या 'डीजे लावणी' कार्यक्रमांसह अन्य कार्यक्रम केवळ आयोजकांनी मंडळाकडून योग्यतेचे प्रमाणपत्र सादर केल्यानंतरच आयोजित केले जातील. 

पारंपारिक लावणीच्या प्रारूपाचा गैरवापर-

14 ऑगस्ट रोजी पोलीस महासंचालक, पोलीस आयुक्त आणि पोलीस अधीक्षक यांना पाठवलेल्या परिपत्रकात मंडळाने म्हटले आहे की, पारंपारिक लावणी कार्यक्रमांच्या नावाखाली घेतलेल्या प्रमाणपत्रांचा गैरवापर करून आक्षेपार्ह कंटेंट असलेले कार्यक्रम विनापरवाना चालवले जात आहेत.

पोलिसांना प्रमाणपत्र तपासण्याचे निर्देश-

आयोजकांनी आवश्यक ते प्रमाणपत्र मिळवले आहे की नाही, याची शहानिशा केल्यानंतरच पोलिसांनी सार्वजनिक मनोरंजनाच्या कार्यक्रमांना परवानगी द्यावी, असे निर्देश देण्यात आले आहेत. या नियमाच्या कक्षेत नाटक, एकांकिका, लोकनाट्य, तमाशा, लावणी, लोकसंगीत आणि यात्रांमधील कार्यक्रमांचा समावेश आहे.

    तसेच, पात्रता प्रमाणपत्र मिळाले तरीही कलाकारांनी मंजूर केलेल्या संहितेच्या बाहेर जाऊन सादरीकरण केल्यास आयोजक कारवाईपासून वाचू शकणार नाहीत. प्रमाणित संहिता, घोषणा किंवा सारांशाव्यतिरिक्त अश्लील किंवा आक्षेपार्ह साहित्य आढळल्यास पोलीस संबंधितांवर कारवाई करू शकतात.

     'डीजे लावणी'वर कारवाईची मागणी

    राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या (NCP) चित्रपट व सांस्कृतिक विभागाचे अध्यक्ष बाबासाहेब पाटील यांनी पारंपारिक कलेच्या नावाखाली आयोजित केल्या जाणाऱ्या अश्लील 'डीजे लावणी' आणि आक्षेपार्ह कार्यक्रमांवर कारवाई करण्याची मागणी केली होती. या निर्णयामुळे लावणीचा गैरवापर रोखण्यास मदत होईल, असे सांगत त्यांनी सेन्सॉर बोर्डाच्या निर्णयाचे स्वागत केले आहे.

    ग्रामीण भागात नृत्य कार्यक्रमांच्या आयोजनात वाढ -

    गेल्या चार ते पाच वर्षांत महाराष्ट्रातील ग्रामीण भागात जत्रा, दहीहंडी उत्सव, उरूस आणि निवडणुकांच्या प्रचारात प्रसिद्ध महिला कलाकारांचे थेट नृत्य कार्यक्रम आयोजित करण्याचे प्रमाण वाढले आहे. आयोजक या कार्यक्रमांची जाहिरात 'लावणी' म्हणून करत असले, तरी त्यात मोठमोठ्या डीजे संगीताच्या तालावर हिंदी आणि मराठी गाण्यांवर नृत्य केले जाते. या कार्यक्रमांना तरुणांची मोठी गर्दी होते, परंतु नृत्याच्या स्वरूपावर आणि सादरीकरणावर सातत्याने टीका होत आहे.

    शिराळ्यातील. नागपंचमीच्या मिरवणुकीवरून वाद

    सांगली जिल्ह्यातील बत्तीस शिराळा येथील नागपंचमीच्या मिरवणुकीत महिला कलाकारांनी अश्लील नृत्य केल्याचा आरोप झाल्यानंतर हा मुद्दा पुन्हा चर्चेत आला. यापूर्वी 2023 मध्ये तत्कालीन विरोधी पक्षनेते अजित पवार यांनीही पक्षाच्या कार्यकर्त्यांना अशा नृत्य कार्यक्रमांचे आयोजन न करण्याचे आवाहन केले होते.