धर्म डेस्क, नवी दिल्ली. हिंदू धर्माचे सर्वात विस्तृत आणि पवित्र महाकाव्य असलेल्या महाभारतात, आपल्याला अनेकदा दोन गटांबद्दल सांगितले जाते: पांडव आणि कौरव. एका बाजूला, धर्म आणि कर्तव्याच्या मार्गावर चालणारे पाच भाऊ, म्हणजेच पांडव आहेत, तर दुसऱ्या बाजूला शंभर भाऊ आहेत, ज्यांना हट्टीपणा, अधर्म आणि अन्यायाचे प्रतीक मानले जाते. पण तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की शंभर कौरवांच्या समूहात एक असा भाऊ होता, ज्याच्या हृदयाने त्याला कधीही अधर्माचा मार्ग स्वीकारू दिला नाही.
हा राजकुमार दुसरा कोणी नसून धृतराष्ट्राचा पुत्र युयुत्सु आहे. या एकट्या योद्ध्याने सिद्ध केले की धर्म नेहमीच घराण्यापेक्षा श्रेष्ठ असतो. चला, महाभारतातील या अशा अज्ञात पात्राबद्दल जाणून घेऊया, ज्याचे सत्य आणि चांगुलपणा आजही जगाला अज्ञात आहे.
युयुत्सु कोण होता?
धृतराष्ट्राचा पुत्र युयुत्सु, त्याने केलेला सर्वोच्च त्याग आणि धर्ममार्गाचे पालन करूनही, त्याला मिळायला हवे असलेले स्थान नाकारण्यात आले. राजा धृतराष्ट्र आणि राणी गांधारी यांना कौरव म्हणून ओळखले जाणारे शंभर पुत्र होते, पण गांधारीने युयुत्सुला जन्म दिला नव्हता. खरे तर, तो धृतराष्ट्र आणि सुग्धा नावाच्या एका वैश्य दासीचा मुलगा होता. याच कारणामुळे, राजकुमार असूनही, युयुत्सुला दुर्योधन आणि त्याच्या भावांपेक्षा नेहमीच कनिष्ठ मानले जाते.
जेव्हा दुर्योधन आणि त्याचे इतर भाऊ सत्तेच्या नशेत होते, तेव्हा युयुत्सु शांतपणे सर्व काही पाहत आणि समजत होता. युयुत्सु नावाचा अर्थच मुळात 'युद्धाची इच्छा बाळगणारा' असा आहे, पण तो कधीही कोणत्याही राज्यासाठी किंवा संपत्तीसाठी लढला नाही, उलट त्याने सत्य आणि न्यायाच्या नावाने कौरवांना पाठिंबा दिला.
अन्यायाविरुद्ध पहिला आवाज उठवला
युयुत्सुचे खरे स्वरूप पहिल्यांदा तेव्हा उघड झाले, जेव्हा पांडवांनी जुगारात सर्वस्व गमावले होते आणि द्रौपदीचा सर्व सभेत अपमान होत होता. जेव्हा दुर्योधनाच्या सांगण्यावरून दुःशासनाने द्रौपदीचे वस्त्रहरण करण्याचा प्रयत्न केला, तेव्हा भीष्म, द्रोण आणि कृपाचार्य यांच्यासारखे महान विद्वान आणि योद्धे मस्तक झुकवून बसले होते. सभेत फक्त दोनच लोकांनी या गंभीर अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवला: एक होता धृतराष्ट्राचा भाऊ विदुर आणि दुसरा त्याचा स्वतःचा मुलगा, युयुत्सु.
युयुत्सुने सर्व सभेत या घटनेला राक्षसी कृत्य संबोधून आपल्या भावांना सावध केले आणि घोषित केले की या पापाचे परिणाम संपूर्ण कुरु वंशाला भोगावे लागतील. जेव्हा सभेतील सर्व प्रतिष्ठित व्यक्ती या घटनेवर गप्प राहिल्या, तेव्हा युयुत्सुने धैर्याने आपल्याच भावांचा विरोध केला. येथूनच युयुत्सुच्या कौरवांपासून विभक्त होण्याची सुरुवात झाली.
युयुत्सुला धर्माच्या लढाईसाठी पाचारण करण्यात आले
कुरुक्षेत्र युद्धादरम्यान, जेव्हा पांडव आणि कौरवांचे सैन्य एकमेकांसमोर उभे ठाकले, तेव्हा दुर्योधनाने एक अनोखी घोषणा केली, "आमचा लढा केवळ अधर्माविरुद्ध आहे, कोणत्याही व्यक्तीविरुद्ध नाही." "ज्याला माझे म्हणणे योग्य वाटते, तो कौरव सैन्यात सामील होऊ शकतो, आणि ज्याला या युद्धात आम्ही चुकीचे आहोत असे वाटते, तो पांडव सैन्यात सामील होऊ शकतो."
या घोषणेनंतर, कौरव सैन्यात अचानक शांतता पसरली. त्या शांततेत, कौरव सैन्यातून एक रथ बाहेर आला आणि पांडवांच्या छावणीच्या दिशेने जाऊ लागला. त्या रथावर स्वतः युयुत्सुच स्वार होता. पांडवांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या युधिष्ठिरासमोर हात जोडून त्याने आपल्या भावांविरुद्ध आणि अधर्माविरुद्ध लढण्याची इच्छा व्यक्त केली.
महाभारत संपल्यानंतर कौरव वंश नष्ट झाला. धृतराष्ट्राच्या १०० पुत्रांपैकी केवळ एकच वाचला, तो म्हणजे युयुत्सु. युद्धानंतर युधिष्ठिर हस्तिनापूरचा राजा झाला आणि युयुत्सुला मंत्रिपदाची जबाबदारी देण्यात आली. युधिष्ठिराने ३६ वर्षे राज्य केल्यानंतर, जेव्हा पांडव स्वर्गात गेले, तेव्हा त्यांनी युयुत्सुला हस्तिनापूरचा राजा म्हणून नियुक्त केले, कारण अर्जुनाचा नातू परीक्षित सिंहासनाचा वारस होण्यासाठी खूप लहान होता.
ज्या युयुत्सुला आयुष्यभर त्याच्याच भावांनी नाकारले होते, त्याने अखेरीस कुरु वंशाची सूत्रे हाती घेतली आणि त्याचे भविष्य सुरक्षित केले.
हेही वाचा: Chanakya Niti: आदर्श मुलगा कसा असावा? चाणक्यांच्या दोन श्लोकांतून समजून घ्या यशस्वी जीवनाचा मंत्र
Disclaimer: या लेखात नमूद केलेले उपाय, फायदे, सल्ला आणि विधाने केवळ सामान्य माहितीसाठी आहेत. दैनिक जागरण या लेखातील मजकुराचे समर्थन करत नाही. या लेखातील माहिती विविध स्रोत, ज्योतिषी, पंचांग, प्रवचने, श्रद्धा, धार्मिक ग्रंथ आणि आख्यायिका यांमधून संकलित केली आहे. वाचकांना विनंती आहे की त्यांनी हा लेख अंतिम सत्य किंवा दावा मानू नये आणि स्वतःच्या विवेकबुद्धीचा वापर करावा.
