धर्म डेस्क, नवी दिल्ली. Anant Chaturdashi 2026: हिंदू धर्मातील प्रमुख तिथींपैकी एक आहे अनंत चतुर्दशीचे व्रत. हा दिवस प्रामुख्याने भगवान विष्णूंच्या अनंत स्वरूपाच्या पूजेसाठी विशेष मानला जातो. या दिवशी भक्तजन पूर्ण श्रद्धेने भगवान विष्णूंची पूजा करतात आणि त्यांच्याकडून घरात समृद्धीचा आशीर्वाद घेतात.

एवढेच नाही तर या दिवशी सर्वात खास मानले जाते अनंत सूत्र बांधणे. हा असा एक धागा असतो ज्यामध्ये 14 गाठी मारल्या जातात आणि पूजनानंतर हा हातात बांधला जातो. याच दिवशी गणपती विसर्जनही होते. 

यामुळेच लोक विष्णूंसोबत गणपतीचीही पूजा करतात. या वर्षी अनंत चतुर्दशीच्या तिथीबाबत लोकांच्या मनात शंका आहे आणि हा सण कोणत्या दिवशी साजरा केला जाईल, याबद्दल सर्वांना संपूर्ण माहिती घ्यायची आहे. चला तर मग जाणून घेऊया याची योग्य तारीख, पूजेचा शुभ मुहूर्त आणि महत्त्व काय आहे? 

अनंत चतुर्दशी 2026 कधी आहे? (Anant Chaturdashi 2026 Date)

या वर्षी अनंत चतुर्दशी 25 सप्टेंबर, शुक्रवारी साजरी केली जाईल. 

अनंत चतुर्दशी तिथी प्रारंभ- 24 सप्टेंबर 2026 रात्री 11:18 वाजता

    चतुर्दशी तिथी समाप्त- 25 सप्टेंबर, रात्री 11:06 वाजता

    अशा वेळी उदया तिथीनुसार हे व्रत 25 सप्टेंबर रोजीच ठेवणे फलदायी ठरेल.

    अनंत चतुर्दशी पूजेचा शुभ मुहूर्त (Ganesh Visarjan 2026 Puja Muhurat,)

    अनंत चतुर्दशीच्या दिवशी पूजेचे काही विशेष शुभ मुहूर्त मिळत आहेत. जर तुम्ही याच मुहूर्तांवर पूजा कराल, तर तुम्हाला शुभ फळ मिळेल. 

    • सूर्योदय आणि सूर्यास्ताची वेळ- 25 सप्टेंबर सकाळी 06:10 आणि संध्याकाळी 06:14
    • ब्रह्म मुहूर्त सकाळी- 04:35 ते सकाळी 05:23 पर्यंत
    • अभिजित मुहूर्त- सकाळी 11:50 ते दुपारी 12:38 पर्यंत
    • राहुकाळ- सकाळी 10:43 ते दुपारी 12:14 पर्यंत (तुम्ही राहुकाळात कोणतेही पूजन करू नये, त्यामुळे या वेळी न केलेलेच बरे होईल.)

    अनंत चतुर्दशीचे महत्त्व

    तसे तर विष्णूंचे अनेक रूप आणि अवतार आहेत, परंतु अनंत चतुर्दशीच्या दिवशी त्यांच्या अनंत स्वरूपाचे पूजन केले जाते. अनंत हे भगवान विष्णूंचे एक नाव आणि स्वरूप आहे. भगवान विष्णू अनंत रूपात शेषनागावर विराजमान आहेत. ते शेषनागाच्या शय्येवरच शयन करतात, म्हणूनच भगवान विष्णूंना 'अनंत' या नावानेही पुकारले जाते. 

    भगवान श्री हरी विष्णूंचा नारद पुराणात सर्वात चांगला उल्लेख आढळतो आणि सांगितले गेले आहे की भाद्रपद महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील चतुर्दशी तिथीला अनंत चतुर्दशी या नावाने ओळखले जाते. एवढेच नाही तर या दिवशी अनंत सूत्र बांधण्याची परंपराही शतकानुशतके चालत आली आहे. अशी मान्यता आहे की अनंत धागा हातात बांधल्याने तुमच्या जीवनात समृद्धी टिकून राहते. 

    अनंत सूत्र बांधण्याचे महत्त्व

    अनंत चतुर्दशीच्या दिवशी अनंत सूत्रात 14 गाठी मारून ते बांधले जाते. याला 14 लोक मानले जाते. 14 लोकांमध्ये भगवान विष्णूच विराजमान आहेत. म्हणूनच 14 गाठी असलेला अनंत धागा बांधणे हे विष्णूंच्या भक्तीचे प्रतीक असते. 

    हा धागा आधी हळदीने रंगवला जातो, जो शुभतेचे प्रतीक आहे. जो व्यक्ती हा हातात बांधतो त्याच्यावर विष्णूंची कृपा टिकून राहते. 

    धाग्याला पूजनानंतर 14 गाठी मारून भगवान विष्णूंना समर्पित केले जाते, त्यानंतरच हा हातात परिधान केला जातो. महिला हा डाव्या हाताच्या बाहूवर घालतात आणि पुरुष हा उजव्या हातात धारण करतात. 

    अनंत चतुर्दशीच्या दिवशी विष्णूंच्या अनंत स्वरूपाची पूजा केली पाहिजे ज्यामुळे जीवनात समृद्धी टिकून राहते.

    विसर्जन पूर्व विधी आणि पूजा

    • उत्तर पूजा: विसर्जनापूर्वी बाप्पाची मनोभावे उत्तर पूजा करावी. फुला-फळांचा, मोदकाचा नैवेद्य दाखवून क्षमाप्रार्थना करावी.
    • अक्षता व मूर्ती हलवणे: "यान्तु देवगणाः सर्वे..." हा मंत्र म्हणून गणपतीवर अक्षता टाकाव्यात आणि मूर्ती हलकीशी उत्तर दिशेकडे सरकवून विसर्जनाचे आवाहन करावे.
    • मनोकामना: निरोप देताना बाप्पाच्या उजव्या कानात हळू आवाजात आपली इच्छा सांगावी आणि "पुढच्या वर्षी लवकर या!" असा जयघोष करावा

    मूर्ती आणि साहित्याचे विसर्जन

    • वस्त्र व दागिने वेगळे करणे: विसर्जनापूर्वी गणपतीचे दागिने, हार, फुले आणि जुनी वस्त्रे बाजूला करावीत. बाप्पाची मुख्य वस्त्रे पाण्यात विसर्जित करू नयेत.
    • शाडूच्या मातीची मूर्ती: शक्यतो घरच्या घरी एका स्वच्छ पाण्याचा ड्रम किंवा टबमध्ये शाडूच्या मातीची मूर्ती विसर्जित करावी. माती विरघळल्यानंतर हे जल झाडांच्या कुंडीत घालावे.
    • इतर साहित्य: कलशातील पाणी संपूर्ण घरात शिंपडावे व उरलेले पाणी झाडांना द्यावे. नारळ प्रसाद म्हणून वाटावाही किंवा पाण्यात विसर्जित करावा.

    हेही वाचा -  Anant Chaturdashi 2026: 24 की 25 सप्टेंबर? जाणून घ्या अनंत चतुर्दशीची अचूक तारीख आणि शुभ मुहूर्त