धर्म डेस्क, नवी दिल्ली. हिंदू धर्मात एकादशीच्या उपवासाला (Ekadashi Vrat 2026) आध्यात्मिक महत्त्व आहे. दर महिन्याला येणाऱ्या एकादशींपैकी, भाद्रपद महिन्यातील अजा एकादशी अत्यंत विशेष मानली जाते. २०२६ मध्ये, अजा एकादशीचा पवित्र उपवास आज, 7 सप्टेंबर, सोमवार रोजी पाळला जात आहे. आजचा संपूर्ण दिवस भगवान विष्णू आणि संपत्तीची देवी लक्ष्मी यांची भक्तीभावाने आणि खऱ्या मनाने पूजा करण्यासाठी समर्पित आहे.
अशी एक धार्मिक श्रद्धा आहे की, जो कोणी भक्त या दिवशी निष्ठेने उपवास करतो, त्याला भगवान विष्णू आपल्या जीवनातील सर्व दुःखे आणि वेदनांपासून मुक्त करतात. याच्या प्रभावामुळे घरात आणि कुटुंबात नेहमी आनंद, शांती, समृद्धी आणि कल्याण नांदते.
तथापि, एकादशीचा उपवास जितका फलदायी आहे, तितकेच त्याचे नियमही कठोर मानले जातात. शास्त्रानुसार, या दिवशी नकळतपणे केलेल्या काही लहान चुका देखील तुमच्या उपवासाचे संपूर्ण फायदे नष्ट करू शकतात. म्हणून, आयुष्यभर पश्चात्ताप करण्यापेक्षा नियमांचे काटेकोरपणे पालन करणेच श्रेयस्कर आहे. एकादशीच्या दिवशी खालील गोष्टी अजिबात करू नयेत:
भात खाल्ल्याने तुमचा उपवास अपूर्ण राहील
एकादशीचा सर्वात महत्त्वाचा आणि कठोर नियम भाताशी संबंधित आहे. या दिवशी घरात भात शिजवू नये, तसेच घरातील कोणत्याही सदस्याने भात खाऊ नये. उपवास करणारे आणि न करणारे या दोघांनीही या दिवशी भात किंवा भाताचे पदार्थ खाणे टाळावे.
तुळस तोडून पाणी अर्पण करण्याची चूक करू नका
तुळशीशिवाय भगवान विष्णूची कोणतीही उपासना पूर्ण होत नाही, परंतु एकादशीला तुळशीची पाने तोडणे निषिद्ध मानले जाते. पूजेसाठी तुळशीची पाने नेहमी एक दिवस आधीच तोडली पाहिजेत. शिवाय, या दिवशी तुळशीला पाणी अर्पण केले जात नाही. असे मानले जाते की, या दिवशी तुळस माता स्वतः भगवान विष्णूसाठी जलत्याग करतात. त्यामुळे, ही प्रथा निषिद्ध आहे.
तामसिक पदार्थांपासून पूर्णपणे दूर राहा
एकादशीच्या दिवशी घरातील वातावरण पूर्णपणे सात्विक असावे. कांदा, लसूण, मांस, मद्य किंवा डाळी यांसारखे तामसिक पदार्थ टाळावेत. फक्त साधे आणि शुद्ध अन्न सेवन करावे.
हेही वाचा: Bail Pola 2026: शेतकऱ्यांसाठी खास असलेला बैल पोळा यंदा कधी? जाणून घ्या तारीख, पूजा विधी आणि महत्त्व
Disclaimer: या लेखात नमूद केलेले उपाय, फायदे, सल्ला आणि विधाने केवळ सामान्य माहितीसाठी आहेत. दैनिक जागरण या विशेष लेखातील मजकुराचे समर्थन करत नाही. या लेखातील माहिती विविध स्रोत, ज्योतिषी, पंचांग, प्रवचने, श्रद्धा, धार्मिक ग्रंथ आणि आख्यायिका यांमधून संकलित केली आहे. वाचकांना विनंती आहे की त्यांनी या लेखाला अंतिम सत्य किंवा दावा मानू नये आणि स्वतःच्या विवेकबुद्धीचा वापर करावा.
