मुंबई. Mumbai Ganesh Utsav 2026: शुक्रवार, 25 सप्टेंबर रोजी मुंबईत मोठ्या प्रमाणावर गणेश मूर्ती विसर्जन मिरवणुका पाहायला मिळतील, कारण अनंत चतुर्दशी गणेशोत्सव 2026 च्या सांगतेचे प्रतीक आहे. अपेक्षित गर्दीचे व्यवस्थापन करण्यासाठी बृहन्मुंबई महानगरपालिका (BMC), मुंबई पोलीस आणि वाहतूक संस्थांनी प्रमुख विसर्जन ठिकाणांवर आणि प्रमुख मिरवणूक मार्गांवर व्यवस्था केली आहे.
विसर्जन मिरवणुकीत सहभागी होणाऱ्यांना नियुक्त सुविधांचा वापर करण्याचा, मंजूर मार्गांचे अनुसरण करण्याचा आणि नागरी आणि पोलीस अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या सूचनांचे पालन करण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
अनंत चतुर्दशी 2026 तारीख आणि वेळा
अनंत चतुर्दशी मुंबईत 25 सप्टेंबर 2026 रोजी आहे. ड्रिक पंचांगानुसार, चतुर्दशी तिथी 24 सप्टेंबर रोजी रात्री 11:18 वाजता सुरू होते आणि 25 सप्टेंबर रोजी रात्री 11:06 वाजता संपते.
25 सप्टेंबर रोजी गणेश विसर्जनाच्या वेळा खालीलप्रमाणे आहेत:
- सकाळी: सकाळी 6:28 ते सकाळी 10:59
- दुपारी: दुपारी 12:30 ते दुपारी 2:01
- संध्याकाळी: संध्याकाळी 5:02 ते संध्याकाळी 6:32
- रात्री: रात्री 9:31 ते रात्री 11:01
- उशिरा रात्री/पहाटे: 26 सप्टेंबर रोजी मध्यरात्री 12:30 ते पहाटे 4:59
मुंबई गणेश विसर्जन 2026 साठी महत्त्वाचे नियम
गणेशोत्सव 2026 साठी लागू असलेल्या व्यवस्थेनुसार, प्लास्टर ऑफ पॅरिस (PoP) च्या बनवलेल्या मूर्तींसह ६ फुटांपर्यंत उंची असलेल्या मूर्तींचे कृत्रिम तलाव किंवा टाक्यांमध्ये विसर्जन करणे आवश्यक आहे. मोठ्या मूर्तींचे विसर्जन लागू नियम आणि पर्यावरणीय उपायांच्या अधीन राहून नियुक्त केलेल्या नैसर्गिक जलस्रोतांमध्ये केले जाऊ शकते.
बीएमसीने संपूर्ण मुंबईत 383 कृत्रिम विसर्जन तलाव आणि 67 नियुक्त नैसर्गिक विसर्जन ठिकाणांची व्यवस्था केली आहे.
घरी टबमध्ये लहान मूर्तीचे विसर्जन करण्याचा पर्याय निवडणाऱ्या कुटुंबांना परवानगीची आवश्यकता नाही.
6 फूट गणेश मूर्ती विसर्जन नियम -
बॉम्बे हायकोर्टाच्या आदेशानुसार, PoP असो वा मातीची, 6 फुटांपर्यंतच्या मूर्तींचे विसर्जन ठरवून दिलेल्या कृत्रिम तलावात किंवा टाक्यांमध्ये करायचे आहे. 6 फुटांपेक्षा जास्त उंचीच्या मूर्ती अधिकाऱ्यांनी घालून दिलेल्या अटींच्या अधीन राहून नियुक्त केलेल्या नैसर्गिक विसर्जन ठिकाणी नेल्या जाऊ शकतात.
मुंबईत गणेशमूर्तींचे विसर्जन कुठे करता येईल?
कृत्रिम विसर्जन तलाव
बीएमसीने शहराच्या प्रभागात (वॉर्ड) 383 कृत्रिम तलाव उभारले आहेत. या सुविधा 6 फुटांपर्यंतच्या मूर्तींसाठी आहेत. नियुक्त केलेल्या ठिकाणांबद्दलची माहिती नागरी प्रशासनाकडून स्थानाची माहिती आणि नकाशांसह अधिकृत चॅनेलद्वारे उपलब्ध करून दिली जात आहे. भाविक आपली मिरवणूक सुरू करण्यापूर्वी आपापल्या प्रभाग कार्यालयांकडेही विचारपूस करू शकतात.
नियुक्त नैसर्गिक विसर्जन ठिकाणे
मोठ्या मूर्ती नियुक्त केलेल्या नैसर्गिक विसर्जन ठिकाणी नेल्या जाऊ शकतात. प्रमुख विसर्जन ठिकाणांमध्ये गिरगाव चौपाटी, दादर चौपाटी, जुहू, वर्सोवा, माहिम, वांद्रे बँडस्टँड, गेटवे ऑफ इंडिया परिसर आणि वरळी सी फेस यासह निवडक तलाव आणि जेटींचा समावेश आहे.
बीएमसीने प्रमुख ठिकाणी क्रेन, जीवरक्षक, तरंगणारे सुरक्षा उपकरणे आणि निर्माल्य तसेच इतर धार्मिक कचऱ्यासाठी संकलन केंद्रांची सोय केली आहे.
घरी विसर्जन
लहान मातीच्या मूर्ती असलेले कुटुंब टब किंवा इतर योग्य भांडे वापरून घरी विसर्जनाचा पर्याय निवडू शकतात.
प्रमुख विसर्जन मार्ग आणि ठिकाणे
गिरगाव चौपाटी, जुहू बीच आणि दादर चौपाटी ही मुंबईतील प्रमुख विसर्जन ठिकाणांपैकी आहेत आणि अनंत चतुर्दशीला येथे मोठी गर्दी होण्याची शक्यता आहे.
मुंबई गणेश विसर्जन 2026 साठी बीएमसीची व्यवस्था
बीएमसीने मुंबईभरातील विसर्जन ठिकाणी कृत्रिम तलाव आणि प्रमुख नैसर्गिक विसर्जन ठिकाणी पायाभूत सुविधांसह सोयी-सुविधांची व्यवस्था केली आहे.
गिरगाव चौपाटीसारख्या ठिकाणांवरील व्यवस्थेमध्ये क्रेन, रुग्णवाहिका, मोटरबॉट्स, निरीक्षण सुविधा, शौचालये आणि निर्माल्य व इतर धार्मिक कचऱ्यासाठी संकलन केंद्रांचा समावेश आहे.
नागरी प्रशासनाने लोकांना अधिकृत विसर्जन सुविधांचा वापर करण्याचे आणि तेथील अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या सूचनांचे पालन करण्याचे आवाहन केले आहे.
मुंबई गणेश विसर्जन 2026 साठी विशेष लोकल ट्रेन सेवा
महोत्सव (उत्सव) च्या शेवटच्या दिवसांत मुंबईच्या उपनगरीय रेल्वे नेटवर्कवर प्रवाशांची रहदारी वाढण्याची अपेक्षा आहे.
मध्य रेल्वेने गणेशोत्सव काळात 22विशेष रात्रीच्या उपनगरीय सेवांची घोषणा केली आहे. या सेवा 23-24 सप्टेंबर, 24-25 सप्टेंबर आणि 25-26 सप्टेंबरच्या रात्री सीएसएमटी आणि कल्याण/ठाणे दरम्यान मुख्य मार्गावर धावतील.
गिरगाव चौपाटीच्या दिशेने जाणाऱ्या अपेक्षित गर्दीचे व्यवस्थापन करण्यासाठी पश्चिम रेल्वेने 25 सप्टेंबर रोजी चर्नी रोड येथे उपनगरीय गाड्यांच्या थांबण्याच्या व्यवस्थेत सुधारणा केली आहे.
रात्री उशिरा प्रवास करणाऱ्या प्रवाशांना त्यांचा प्रवास सुरू करण्यापूर्वी रेल्वेच्या ताज्या घोषणा आणि सेवा अपडेट्स तपासण्याचा सल्ला दिला जातो.
