जेएनएन, मुंबई. महाराष्ट्र अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) भेसळयुक्त मसाल्यांच्या विक्रीला आळा घालण्यासाठी सुट्या आणि पॅक न केलेल्या मसाल्यांच्या पावडर आणि मिश्र मसाल्यांच्या विक्रीवर बंदी घातली आहे. गुरुवारी जारी केलेल्या आदेशानुसार, मसाल्यांची गुणवत्ता सुनिश्चित करण्यासाठी आणि त्यांच्या स्रोताचा शोध घेण्यास मदत व्हावी म्हणून, ते उत्पादनाच्या ठिकाणीच पॅक आणि सीलबंद करणे बंधनकारक आहे.
महाराष्ट्र एफडीए आयुक्त तुकाराम मुंडे म्हणाले की, मसाल्यांमध्ये मेटानिल यलो, रोडामिन बी, सुदान डाय आणि लेड क्रोमेट यांसारख्या हानिकारक रंगांच्या वापरावर बंदी घालण्यात येईल. मसाले निर्जंतुक करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या इथिलीन ऑक्साईडच्या वापरावरही बंदी घालण्यात आली आहे.
इथिलीन ऑक्साईडमुळे कर्करोगाचा धोका असतो. तुकाराम मुंडे यांनी पत्रकारांना सांगितले की, राज्य सरकारने मसाल्यांचे उत्पादन, प्रक्रिया, साठवणूक, वाहतूक, वितरण आणि विक्री यासंबंधी एक सर्वसमावेशक आदेश जारी केला असून, सर्व खाद्य व्यवसाय चालकांना त्याचे काटेकोरपणे पालन करणे आवश्यक आहे.
हा आदेश हळद, मिरची, धणे, जिरे, काळी मिरी, दालचिनी, लवंग, वेलची, हिंग, केशर, खसखस, गरम मसाला, करी पावडर आणि इतर मसाले व मसाल्यांवर आधारित उत्पादनांचे उत्पादक, व्यापारी, घाऊक विक्रेते आणि किरकोळ विक्रेते, तसेच ई-कॉमर्स कंपन्या, हॉटेल्स, रेस्टॉरंट्स, केटरर्स आणि संस्थात्मक स्वयंपाकघरांना लागू आहे.
मसाल्यांचे वजन किंवा प्रमाण वाढवण्यासाठी त्यात विटांची धूळ, खडूची पावडर, लाकूड भुसा, स्टार्च किंवा इतर अनधिकृत पदार्थ मिसळणाऱ्यांवर कारवाई केली जाईल, असा इशारा मुंडे यांनी दिला. निकृष्ट दर्जाचा कच्चा माल वापरणाऱ्यांवरही कारवाई केली जाईल.
सार्वजनिक रस्ते, गटारे, कचराकुंड्या किंवा जनावरांच्या गोठ्यांजवळ मसाले वाळवता येणार नाहीत, असे त्यांनी स्पष्ट केले. मसाल्यांच्या उत्पादन आणि साठवणुकीची जागा स्वच्छ, कोरडी आणि कीडमुक्त असणे आवश्यक आहे. मसाल्यांसोबत कीटकनाशके, औद्योगिक रंग, रसायने आणि इतर हानिकारक पदार्थांच्या साठवणुकीस देखील मनाई असेल.
आयुक्तांनी सांगितले की, उत्पादनाचे नाव, घटक, उत्पादकाचा तपशील, एफएसएसएआय (FSSAI) परवाना क्रमांक, बॅच क्रमांक, उत्पादन किंवा पॅकिंगची तारीख आणि अंतिम मुदत किंवा शेल्फ लाइफ यांसारखी आवश्यक माहिती मसाल्यांच्या पॅकेजवर प्रदर्शित करणे आवश्यक आहे. मसाल्यांचे उत्पादन आणि दळण करणाऱ्या व्यवसायांकडे भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरण (FSSAI) कडून वैध परवाना असणे आवश्यक आहे.
मसाल्यांच्या शुद्धतेबाबत, नैसर्गिकतेबाबत किंवा सेंद्रिय उत्पादनाबाबत दिशाभूल करणारे दावे केल्यास अन्न सुरक्षा आणि मानक कायद्यांतर्गत कायदेशीर कारवाई केली जाईल. मुंडे यांनी स्पष्ट केले की, नियमांचे उल्लंघन केल्यास अन्न उत्पादने जप्त करणे, त्यांच्या विक्रीवर बंदी घालणे, बाजारातून उत्पादने परत मागवणे, परवाने निलंबित किंवा रद्द करणे आणि कायदेशीर कारवाई होऊ शकते.
हेही वाचा: Sanjay Raut: ‘प्रमुख आरोपीला संरक्षण दिल्यास हत्यार बाहेर काढू’ पूर्णेकर हत्या प्रकरणात संजय राऊतांचा इशारा
