जेएनएन, नागपूर: दिवाळी म्हटली की घराघरांत फराळाची लगबग सुरू होते. चकली, चिवडा, लाडू, करंजी, शंकरपाळे आणि अनारसे अशा विविध पदार्थांनी फराळाचे ताट सजवले जाते. अनेक घरांमध्ये दिवाळीच्या काही दिवस आधीच फराळ तयार करून ठेवला जातो. मात्र, फराळ बनवण्याइतकीच तो योग्य पद्धतीने साठवण्याची काळजी घेणेही महत्त्वाचे आहे.
अनेकदा काही दिवसांतच फराळातील पदार्थ मऊ पडतात, त्यांचा कुरकुरीतपणा कमी होतो किंवा त्यांना विचित्र वास येऊ लागतो. यामागे प्रामुख्याने ओलावा, उष्णता आणि चुकीची साठवणूक ही कारणे असू शकतात. त्यामुळे दिवाळीचा फराळ अधिक काळ ताजा ठेवण्यासाठी काही सोप्या गोष्टी लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे.
चिवडा, चकली आणि लाडू साठवण्याच्या 5 खास टिप्स
फराळ पूर्ण थंड झाल्यानंतरच डब्यात भरा
फराळाचे पदार्थ तयार झाल्यानंतर लगेच डब्यात भरू नका. गरम पदार्थ डब्यात ठेवल्यास त्यातून वाफ तयार होते. त्यामुळे डब्यात ओलावा निर्माण होऊन पदार्थ लवकर मऊ पडू शकतात. म्हणूनच चिवडा, चकली आणि शंकरपाळे यांसारखे पदार्थ पूर्णपणे थंड झाल्यानंतरच साठवावेत.
हवाबंद डब्यांचा वापर करा
फराळ साठवण्यासाठी स्वच्छ आणि कोरडे स्टीलचे किंवा खाद्यपदार्थांसाठी सुरक्षित हवाबंद डबे वापरा. यामुळे बाहेरील हवा आणि ओलावा आत जाण्यापासून रोखण्यास मदत होते. विशेषतः चिवडा, चकली आणि शंकरपाळे यांचा कुरकुरीतपणा टिकवण्यासाठी हवाबंद डबे उपयुक्त ठरतात.
प्रत्येक पदार्थ वेगवेगळ्या डब्यात ठेवा
सर्व फराळ एकाच डब्यात ठेवण्याऐवजी प्रत्येक पदार्थासाठी स्वतंत्र डबा वापरा. यामुळे एका पदार्थाचा वास किंवा चव दुसऱ्या पदार्थाला लागणार नाही. तसेच वेगवेगळ्या पदार्थांमधील ओलाव्याचा परिणाम होण्याची शक्यताही कमी होते.
ओल्या हातांनी फराळाला स्पर्श करू नका
फराळ काढताना नेहमी स्वच्छ आणि कोरडा चमचा वापरा. ओल्या हातांमुळे डब्यात ओलावा जाऊ शकतो. यामुळे बुरशी वाढण्याची आणि पदार्थ लवकर खराब होण्याची शक्यता असते.
थंड आणि कोरड्या ठिकाणी साठवणूक करा
फराळाचे डबे थेट सूर्यप्रकाश, गॅसची उष्णता किंवा ओलसर जागेपासून दूर ठेवा. स्वयंपाकघरातील उष्णतेच्या ठिकाणी डबे ठेवणे टाळा. शक्यतो थंड, कोरडी आणि स्वच्छ जागा निवडा.
फराळ खराब झाल्याचे कसे ओळखाल?
फराळ योग्य पद्धतीने साठवला तरी काही कारणांमुळे तो खराब होऊ शकतो. त्यामुळे खाण्यापूर्वी त्याची स्थिती तपासणे महत्त्वाचे आहे.
- पदार्थाला आंबट किंवा विचित्र वास येत असल्यास तो खाणे टाळा.
- लाडू किंवा करंजीवर बुरशी दिसल्यास ते फेकून द्या.
- चिवडा किंवा चकलीला उग्र, शिळ्या तेलासारखा वास येत असल्यास त्यांचे सेवन करू नका.
- पदार्थाचा रंग, पोत किंवा चव बदलल्याचे जाणवल्यास तो खाऊ नका.
- डब्यात ओलावा किंवा पाणी साचलेले दिसल्यास पदार्थांची सुरक्षितता तपासा.
- विशेष म्हणजे, बुरशी लागलेल्या पदार्थाचा केवळ खराब झालेला भाग काढून उर्वरित पदार्थ खाणे सुरक्षित नसते. अशा वेळी संपूर्ण पदार्थ फेकून देणे योग्य ठरते.
दिवाळीचा फराळ अधिक काळ ताजा ठेवण्यासाठी काय कराल?
दिवाळीचा फराळ बनवताना स्वच्छता राखणे, पदार्थ योग्य प्रकारे भाजणे किंवा तळणे आणि ते पूर्ण थंड झाल्यानंतरच हवाबंद डब्यात ठेवणे महत्त्वाचे आहे. फराळातील खवा, दूध किंवा ताजे ओले खोबरे वापरून बनवलेले पदार्थ अधिक लवकर खराब होऊ शकतात. त्यामुळे अशा पदार्थांची साठवणूक करताना अधिक काळजी घ्या आणि गरजेनुसार ते फ्रिजमध्ये ठेवा.
दिवाळीचा फराळ योग्य पद्धतीने साठवल्यास त्याची चव, सुगंध आणि कुरकुरीतपणा अधिक काळ टिकवता येतो. त्यामुळे यंदा फराळ बनवतानाच त्याच्या साठवणुकीचेही नियोजन करा आणि दिवाळीचा गोडवा अधिक दिवस अनुभवता येईल याची काळजी घ्या.
हेही वाचा: Karanji History: अर्धचंद्राच्या आकाराची करंजी दिवाळीतच का बनवतात? महाराष्ट्र-गुजरातची जुनी परंपरा जाणून घ्या
Disclaimer: या लेखात नमूद केलेल्या सूचना आणि सल्ले केवळ सामान्य माहितीसाठी आहेत
