एपी, न्यूयॉर्क. प्यू रिसर्च सेंटरच्या बुधवारी जारी झालेल्या सविस्तर अंदाजांनुसार, 2035 पर्यंत इस्लाम जगातील सर्वात मोठा धर्म बनू शकतो आणि त्याच्या अनुयायांची संख्या ख्रिश्चनांपेक्षा जास्त होऊ शकते.

धर्मांच्या लोकसंख्याशास्त्रावर 25 वर्षांपासून प्रामाणिक अहवाल जारी करत असलेल्या प्यू सेंटरचे म्हणणे आहे की इस्लाम आणि ख्रिश्चन धर्म, दोघांचा विस्तार होत आहे, परंतु इस्लाम कुठेतरी खूप वेगवान गतीने वाढत आहे. प्यूच्या मते, याचे एक प्रमुख कारण हे आहे की मुस्लिमांमध्ये इतर मोठ्या धार्मिक गटांच्या तुलनेत मुलांची संख्या अधिक असते.

प्यूचे वरिष्ठ लोकसंख्याशास्त्रज्ञ कॉनरॉड हॅकेट यांनी याचे कारण सांगताना म्हटले की हे मुलांमुळे आहे. ते म्हणाले की धर्मांतरण आणि धार्मिक ओळख बदलण्याचे इतर मार्ग, प्रजनन दराच्या तुलनेत खूप लहान घटक आहेत.

प्यूनुसार, 2020-2025 दरम्यान मुस्लिम महिलांचा प्रजनन दर प्रति महिला 3.1 मुले होता, तर ख्रिश्चन महिलांचा दर 2.5 होता. इतर सर्व धर्मांच्या महिलांचा सरासरी प्रजनन दर 1.6 होता, जो 2.1 च्या त्या पातळीपेक्षा कमी आहे जिला प्रत्येक पिढीच्या आपल्या जागी पुढील पिढी आणण्यासाठी आवश्यक मानले जाते.

प्यूच्या नवीनतम अंदाजांनुसार, 2020 मध्ये जगभरात 2.27 अब्ज ख्रिश्चन आणि 2.02 अब्ज मुस्लिम होते. प्यूच्या नवीन अंदाजांमध्ये 2035 पर्यंत मुस्लिमांची संख्या 2.57 अब्ज आणि ख्रिश्चनांची 2.52 अब्ज राहण्याची शक्यता वर्तवली गेली आहे.

सध्याचे कल सुरू राहिल्यास 2070 पर्यंत जगात मुस्लिमांची संख्या 3.6 अब्जांहून अधिक आणि ख्रिश्चनांची संख्या 3 अब्जांपेक्षा थोडी कमी असेल. हे अंदाज प्यूच्या त्या व्यापक प्रकल्पाचा भाग आहेत, ज्यामध्ये 2020 ते 2070 दरम्यान प्रमुख धार्मिक गटांच्या लोकसंख्येत संभाव्य बदलाचे आकलन केले गेले आहे.

    या अंदाजांमध्ये धार्मिक गटांची वयासंबंधी रचना, प्रजनन दर आणि धर्म बदलणे तसेच स्थलांतराच्या अलीकडील कलांमधील फरक लक्षात घेतला गेला आहे.

    या अभ्यासाच्या अनेक उल्लेखनीय निष्कर्षांपैकी एक हा आहे की प्यूच्या अंदाजानुसार, 40 वर्षांच्या आत अमेरिकेत ख्रिश्चन बहुसंख्य राहणार नाहीत. प्यूच्या मते, सध्या अमेरिकेच्या लोकसंख्येत ख्रिश्चनांचा वाटा 62 टक्के आहे, जो 2065 पर्यंत घसरून 50% च्या खाली येईल.

    मुस्लिम आणि ख्रिश्चनांच्या लोकसंख्येत वाढ, लोकसंख्या वाढीला अनुरूप राहण्याचा अंदाज

    प्यूच्या मते, 2020 ते 2070 दरम्यान जगाच्या लोकसंख्येत 29 टक्के वाढ होण्याचा अंदाज आहे. ज्या धार्मिक गटांचे त्याने विश्लेषण केले, त्यामध्ये केवळ मुस्लिम आणि ख्रिश्चनांच्या लोकसंख्येत वाढ जगाच्या एकूण लोकसंख्या वाढीला अनुरूप राहण्याची शक्यता आहे. ख्रिश्चनांची संख्या 30 टक्के आणि मुस्लिमांची 80 टक्के वाढण्याचा अंदाज आहे.

    प्यूने म्हटले की हिंदू आणि ज्यूंच्या संख्येत एकूण वाढ होऊनही, जागतिक लोकसंख्येत त्यांचा वाटा घटण्याचा अंदाज आहे.

    अंदाज आहे की बौद्धांची संख्या आणि जगाच्या लोकसंख्येत त्यांचा वाटा, दोन्हीमध्ये घट येईल. याचे एक कारण चीन, दक्षिण कोरिया आणि जपानच्या एकूण लोकसंख्येत संभाव्य घट आहे.

    इतर प्रमुख क्षेत्रांच्या लोकसंख्येत तुलनेने धीमी वाढ होण्याचा किंवा त्यात घट येण्याचा अंदाज

    उदाहरणार्थ, प्यूच्या मते, 2070 पर्यंत युरोपमध्ये राहणाऱ्या लोकांची संख्या 17 टक्के घटेल आणि तिथे ख्रिश्चनांची संख्या एक-तृतीयांश कमी होऊन 50.5 कोटींवरून 32.4 कोटी राहील. याच कालावधीत युरोपच्या लोकसंख्येत मुस्लिमांचा वाटा 6 टक्क्यांवरून वाढून 13 टक्के होण्याचा अंदाज आहे.

    प्यूच्या अंदाजानुसार, अमेरिकेत ख्रिश्चनांची संख्या 2020 च्या सुमारे 21.7 कोटींवरून घटून 2070 मध्ये सुमारे 17.4 कोटी राहील.

    अमेरिकेच्या अनेक मुख्य प्रवाहातील प्रोटेस्टंट संप्रदायांची सदस्यता अनेक वर्षांपासून घटत आहे. तथापि, कॅलिफोर्निया स्टेट-सॅक्रामेंटोमध्ये धार्मिक अभ्यासाचे प्राध्यापक जेफरी ब्रॉड म्हणाले की या महिन्यात काँग्रेसच्या निवडणुकांमध्ये या उदारमतवादी ते मध्यममार्गी संप्रदायांशी जोडलेल्या अनेक डेमोक्रॅट्सच्या विजयानंतर परिस्थितीत सुधारणा शक्य आहे.

    प्यूच्या अंदाजांनुसार, 2020-2025 दरम्यान मुस्लिम महिलांनी इतर कोणत्याही धर्माच्या महिलांच्या तुलनेत अधिक मुलांना जन्म दिला. मुस्लिम मातांपासून सुमारे 25.2 कोटी मुले जन्माला आली, तर ख्रिश्चन मातांपासून 20.8 कोटी मुले जन्माला आली.

    येणाऱ्या दशकांमध्ये मुस्लिमच एकमेव मोठा धार्मिक गट असतील, ज्यात जन्म घेणाऱ्या मुलांची संख्या वाढण्याचा अंदाज आहे. इतर गटांमध्ये जन्मांची संख्या स्थिर राहण्याची किंवा हळूहळू घटण्याची शक्यता आहे.

    प्यूच्या मते, अलीकडील कल सुरू राहिल्यास 2070 पर्यंत पाकिस्तानमध्ये मुस्लिमांची लोकसंख्या सर्वात जास्त असेल. त्यानंतर भारत, नायजेरिया आणि इंडोनेशियाचे स्थान असेल. सध्या सर्वात जास्त मुस्लिम इंडोनेशियामध्ये आहेत.

    धार्मिक लोकसंख्याशास्त्रात तज्ञता असलेल्या हार्वर्ड डिव्हिनिटी स्कूलच्या वरिष्ठ संशोधक जीना झुर्लो म्हणाल्या की बदलत्या कलांच्या पार्श्वभूमीवर ख्रिश्चन-मुस्लिम संबंध अत्यंत महत्त्वाचे आहेत.

    त्या म्हणाल्या की काही धार्मिक समुदायांमध्ये ‘सभ्यतांचा संघर्ष’ हा सिद्धांत अजूनही बराच प्रभावी आहे आणि दोन्ही बाजूंमध्ये एकमेकांच्या धर्मांबद्दल खूप गैरसमज आहेत. अनेक ख्रिश्चन या गोष्टीमुळे आनंदी नाहीत की इस्लाम जगातील सर्वात मोठा धर्म बनेल आणि यामुळे त्यांची चिंता आणखी वाढत आहे.

    काही क्षेत्रांमध्ये धार्मिक संलग्नता नसलेल्या लोकांची संख्या वाढत आहे

    अनेक देशांमध्ये अशा लोकांची संख्या सातत्याने वाढली आहे जे नास्तिक आहेत, अज्ञेयवादी आहेत किंवा कोणत्याही धर्माशी संलग्नता ठेवत नाहीत. प्यूच्या मते, चीनला वगळून—जिथे अशा लोकांचा वाटा बराच जास्त आहे, परंतु एकूण लोकसंख्येत वेगवान घसरणीचा अंदाज आहे—जगाच्या इतर भागांमध्ये अशा लोकांची संख्या 2070 पर्यंत 18 कोटींहून अधिक वाढेल.

    प्यूनुसार, झेक प्रजासत्ताक, जपान, नेदरलँड, न्यूझीलंड, उरुग्वे आणि व्हिएतनामसह 10 देशांमध्ये असे लोक आधीपासूनच लोकसंख्येच्या बहुमतात आहेत. अंदाज आहे की 2070 पर्यंत दक्षिण कोरिया, फ्रान्स आणि ब्रिटन देखील या गटात सामील होतील.