नवी दिल्ली. जगातील सर्वात मोठी सेमीकंडक्टर आणि AI चिप कंपनी एनव्हिडिया (Nvidia) आणि तिचे सीईओ जेन्सेन हुआंग एका मोठ्या वादात अडकले आहेत. अहवालांनुसार, जेन्सेन हुआंग यांचे संबंध सिंगापूरची कंपनी मेगास्पीडची कार्यकारी अधिकारी ॲलिस हुआंग सोबत राहिले आहेत.

अमेरिकन अधिकाऱ्यांना संशय आहे की ॲलिस हुआंग चीनसाठी हेरगिरी करत होती आणि तिला जेन्सेन हुआंग यांच्या जवळ यासाठी पाठवले गेले होते जेणेकरून अमेरिकेच्या प्रतिबंधित AI चिप्स किंवा कंपनीची गोपनीय तांत्रिक माहिती चीनपर्यंत पोहोचवली जाऊ शकेल.

या खुलाशानंतर सिंगापूर स्थित क्लाउड कॉम्प्युटिंग कंपनी मेगास्पीड आणि तिची माजी व्यवस्थापकीय संचालक (मॅनेजिंग डायरेक्टर) ॲलिस हुआंग (हुआंग ले) यांच्याबाबत अमेरिका आणि सिंगापूरच्या सुरक्षा यंत्रणांनी मोठ्या प्रमाणावर तपास सुरू केला आहे.

काय आहे मेगास्पीड आणि एनव्हिडियाशी संबंध? 

मेगास्पीड सिंगापूरची एक क्लाउड-कॉम्प्युटिंग फर्म आहे, जी आशिया-प्रशांत क्षेत्रात एनव्हिडियाची प्रमुख बिझनेस पार्टनर म्हणून काम करते. 2015 मध्ये 7 रोड इंटरनॅशनल म्हणून स्थापित या कंपनीचे नाव 2023  मध्ये बदलून मेगास्पीड ठेवण्यात आले. याची संपूर्ण मालकी सिंगापूरची कंपनी 'स्विफ्टडेटा' कडे आहे, ज्याचे डायरेक्टर टॅन योंग पोंग आहेत.

नोव्हेंबर 2023 मध्ये एनव्हिडियाशी जोडले गेल्यानंतर ही कंपनी एनव्हिडियाच्या आधुनिक AI चिप्स (जसे H100 आणि GB200) खरेदी करते आणि सिंगापूर, इंडोनेशिया व मलेशियामध्ये ग्राहकांना भाड्याने देते.

    2024 मध्ये कंपनीची मालमत्ता 33 दशलक्ष डॉलर्सवरून (सुमारे 275 कोटी रुपये) अचानक वाढून 3 अब्ज डॉलर्स (सुमारे 25,000 कोटी रुपये) झाली. याचा महसूल (रेव्हेन्यू) सुद्धा शून्यावरून वाढून 294 दशलक्ष डॉलर्सवर पोहोचला, तथापि कंपनीने 20 दशलक्ष डॉलर्सचा तोटाही दाखवला.

    वादाचे मुख्य केंद्र आणि 'फ्रंट' असण्याचा आरोप 

    अमेरिकन यंत्रणांना संशय आहे की मेगास्पीड फक्त एक 'फ्रंट' (मुखवटा कंपनी) आहे. आरोप आहे की अमेरिकेद्वारे चीनवर लादलेल्या निर्बंधांना बगल देऊन, या कंपनीच्या माध्यमातून चीनला एनव्हिडियाच्या प्रतिबंधित AI चिप्स पाठवल्या जात होत्या.

    अमेरिकन सुरक्षा यंत्रणा 2024 पासूनच याचा तपास करत आहेत. आता सिंगापूरच्या गृह मंत्रालयानेही या प्रकरणाचा तपास सुरू केला आहे. तथापि, मेगास्पीडने हे सर्व आरोप चुकीचे सांगितले आहेत.

    कोण आहेत ॲलिस हुआंग? 

    या संपूर्ण वादाच्या केंद्रस्थानी ॲलिस हुआंग (खरे नाव: हुआंग ले) आहेत, ज्या चिनी नागरिक आहेत आणि मेगास्पीडमध्ये मॅनेजिंग डायरेक्टर राहिल्या आहेत.

    द न्यूयॉर्क टाइम्सच्या वृत्तानुसार, अमेरिकन गुप्तचर यंत्रणांना वाटते की ॲलिस हुआंग चीनची गुप्तचर संस्था MSS (मिनिस्ट्री ऑफ स्टेट सिक्युरिटी) ची एजंट आहे. तिला विशेषतः जेन्सेन हुआंग आणि एनव्हिडियाला लक्ष्य करण्यासाठी या कामावर लावले गेले होते.

    ॲलिसची कारकीर्द बऱ्यापैकी मिश्र राहिली आहे:

    • टीव्ही पत्रकार: तिने चीनच्या सरकारी वाहिन्यांवर ('हुनान TV' आणि 'CCTV') बातमीदार म्हणून काम केले.
    • बँकिंग: यानंतर ती HSBC बँकेच्या प्रायव्हेट बँकिंग हेडची सहाय्यक (असिस्टंट) बनली.
    • मोठ्या जबाबदाऱ्या: ती चीनची मोठी वित्तीय कंपनी 'CITIC सिक्युरिटीज' मध्ये व्हाइस-प्रेसिडेंट आणि 'हेक्सी कॅपिटल' मध्ये एक्झिक्युटिव्ह डायरेक्टरसुद्धा राहिली.

    तथापि जेन्सेन हुआंग यांनी आपल्या वक्तव्यात ॲलिस हुआंग किंवा मेगास्पीडचे नाव थेटपणे घेतलेले नाही, परंतु त्यांच्या या खुलाशामुळे अमेरिकेची राष्ट्रीय सुरक्षा आणि एआय तंत्रज्ञानाच्या सुरक्षिततेवर मोठे प्रश्न उपस्थित केले आहेत. टेक जगतातील इतका मोठा बॉस, एक नवीन क्लाउड कंपनी आणि चिनी हेरगिरीच्या या जाळ्याने संपूर्ण जगाचे लक्ष स्वतःकडे वेधून घेतले आहे.

    दुसरीकडे अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी जेन्सेन हुआंग यांचा उघडपणे बचाव केला आहे. ट्रम्प यांनी सांगितले की त्यांनी स्वतः फोनवर जेन्सेन हुआंग यांच्याशी चर्चा केली आणि त्यांना थेट विचारले की त्यांना थोडाही अंदाज होता का की ती महिला एक हेर होती? हुआंग यांनी याला स्पष्ट नकार दिला.

    ट्रम्प म्हणाले, माझा हुआंग यांच्या बोलण्यावर पूर्ण विश्वास आहे, त्यांना या गोष्टीचा अजिबात अंदाज नव्हता की ती महिला एक चिनी हेर असू शकते. ट्रम्प यांनी पुष्टी केली आहे की एफबीआय एनव्हिडियाचे सीईओ जेन्सन हुआंग यांच्या प्रकरणाची चौकशी करत आहे.