एज्युकेशन डेस्क, नवी दिल्ली. स्वातंत्र्यापासून, प्रजासत्ताक दिनानिमित्त प्रमुख पाहुण्यांना आमंत्रित करण्याची परंपरा आहे. या वर्षीही, भारतातील प्रमुख पाहुण्या म्हणून युरोपियन युनियनमधील दोन विशेष पाहुण्यांची नावे निश्चित करण्यात आली आहेत, उर्सुला वॉन डेर लेयन आणि अँटोनियो कोस्टा. खरं तर, प्रजासत्ताक दिन हा भारतासाठी एक अतिशय खास दिवस आहे. या दिवशी, भारतीय नागरिक आणि परदेशी पाहुण्यांना कर्तव्याच्या ओघात भारतीय लष्कर, नौदल आणि हवाई दलाच्या पराक्रमाचे प्रदर्शन करून भारताच्या लष्करी सामर्थ्याची ओळख करून दिली जाते.
पण तुम्ही कधी विचार केला आहे का की प्रजासत्ताक दिनाच्या समारंभात परदेशी पाहुण्यांना कोण आमंत्रित करते आणि यावर्षी प्रजासत्ताक दिनानिमित्त कोणत्या देशाच्या विशेष पाहुण्याला आमंत्रित करावे हे कसे ठरवले जाते.
ही प्रक्रिया सहा महिने आधीच सुरू होते.
प्रजासत्ताक दिनाच्या समारंभासाठी परदेशी पाहुण्यांना आमंत्रित करण्याची प्रक्रिया कार्यक्रमाच्या सहा महिने आधी सुरू होते. प्रजासत्ताक दिनासाठी विशिष्ट देशातून प्रमुख पाहुण्याला आमंत्रित करणे ही एक लांब प्रक्रिया असते. त्यात अनेक टप्पे असतात आणि प्रत्येक टप्प्यातून मंजुरी मिळाल्यानंतरच कोणत्या देशाच्या प्रमुख पाहुण्याला आमंत्रित करायचे हे ठरवले जाते.
निवड कोणत्या आधारावर केली जाते?
प्रमुख पाहुण्या म्हणून कोणाला आमंत्रित करायचे याचा निर्णय अनेक घटकांवर आधारित घेतला जातो. प्रथम, भारताचे एखाद्या विशिष्ट देशाशी असलेले संबंध तसेच भारताच्या लष्करी, राजकीय आणि आर्थिक संबंधांशी असलेले देशाचे संबंध विचारात घेतले जातात. शिवाय, प्रमुख पाहुण्याला आमंत्रित करण्यापूर्वी, तो देश खरोखरच भारतात आमंत्रित होण्यास पात्र आहे की नाही हे देखील निश्चित केले जाते.
परराष्ट्र मंत्रालय यादी तयार करते
मुख्य पाहुण्यांच्या निवडीसाठी परराष्ट्र मंत्रालय एक शॉर्टलिस्ट तयार करते. एखाद्या विशिष्ट देशाला भारतात आमंत्रित केल्याने भारताचे द्विपक्षीय संबंध मजबूत होतील का याचाही विचार मंत्रालय करते. ही शॉर्टलिस्ट नंतर राष्ट्रपती आणि पंतप्रधान कार्यालयांना पाठवली जाते. प्रमुख पाहुण्यांची निवड करताना, दोन्ही देशांमध्ये कोणतेही वाद नाहीत याची देखील खात्री केली जाते.
औपचारिक आमंत्रणे पाठवावी लागतील
एकदा प्रमुख पाहुण्यांची निवड झाली की, भारत सरकारकडून त्या विशिष्ट देशात औपचारिक निमंत्रण पाठवले जाते. औपचारिक निमंत्रणात प्रमुख पाहुण्यांना प्रजासत्ताक दिनाच्या समारंभाला उपस्थित राहण्याचे आमंत्रण दिले जाते.
प्रमुख पाहुण्यांसाठी विशेष तयारी
26 जानेवारी रोजी, प्रमुख पाहुण्यांना समारंभाच्या व्यासपीठावरील एका प्रमुख आसनावर आमंत्रित केले जाते. प्रथम, प्रमुख पाहुण्यांना 21 तोफांची सलामी दिली जाते. राष्ट्रपती भवनात त्यांना गार्ड ऑफ ऑनर देऊन सन्मानित केले जाते. त्यानंतर प्रमुख पाहुणे महात्मा गांधींना श्रद्धांजली वाहण्यासाठी राजघाटावर जातात. शिवाय, पंतप्रधान प्रमुख पाहुण्यांच्या सन्मानार्थ एक भव्य समारंभ आयोजित करतात, ज्यामध्ये परराष्ट्र मंत्री आणि उपराष्ट्रपती उपस्थित असतात.
हेही वाचा: Republic Day 2026: 76 वा की 77 वा - यावेळी भारत कोणता प्रजासत्ताक दिन साजरा करेल? गणितात अडकण्यापूर्वी जाणून घ्या योग्य उत्तर
हेही वाचा: Republic Day 2026: प्रजासत्ताक दिनासाठी चित्ररथ कशी निवडली जातात? जाणून घ्या चित्ररथ निवडीची संपूर्ण प्रक्रिया
